Sinds kort wordt er steeds meer gewaarschuwd voor social media, zo ook vanuit de overheid nu. Dit is natuurlijk niet voor niets. Waarschijnlijk wist je zelf ook wel dat social media niet geweldig voor je is, maar is het wel zo’n heerlijke afleiding dat je er nog niet mee gestopt bent. En dit vraag ik je ook zeker niet om te doen. Ik neem je vandaag enkel mee in de gevolgen van overmatig social media gebruik voor je geluk en concentratie.
Dopamine aanmaak aangetast
Je kent het woord dopamine vast. Het wordt erg vaak in verband gebracht met geluk en ook veel genoemd in de gevaren van social media en telefoongebruik. Maar wat is dopamine eigenlijk?
Dopamine is een neurotransmitter die als geluksstof/beloningssysteem werkt voor onze hersenen. Als we bepaalde dingen doen (sporten, eten, drugs) wordt er dopamine aangemaakt door ons lichaam. Oftewel, we worden een klein stukje gelukkiger als je het zo wil zien. Je kunt je wel voorstellen dat ons lichaam dit graag heeft. Meer geluksstofjes = jippie!
Maar misschien zie je het gevaar al wel op de loer liggen, want wat als je telkens maar deze dopamine spikes aan het najagen bent. Wat als je verslaafd wordt aan het gevoel van dopamine en het bijkomende resultaat. En dat je daardoor niet meer kunt genieten als er minder dopamine aanwezig is. Oftewel, je wordt verslaafd aan het stofje.
Dit zien we tegenwoordig vaak bij telefoon verslavingen. Onze telefoons, en dan voornamelijk social media, zijn een hele makkelijke bron van dopamine. En als we dan niet de constante prikkels van dopamine krijgen via onze telefoon, voelen onze hersenen zich verveelt. Op zoek naar prikkels. Dagelijkse taken voelen nu als mondaine en saai. We verliezen het plezier in alledaagse taken en de kleine dingen. De vogeltjes die fluiten horen we niet meer. We genieten niet meer van de zon. We leven niet in het hier en nu. Sociale bijeenkomsten maken minder bij ons los omdat we op onze telefoon veel meer dopamine kunnen aanmaken. En zo kan ik nog uren doorgaan. Kortom: ons leven verliest kleur omdat we sneller en makkelijker dopamine prikkels krijgen van ons telefoon. Geen goede zaak dus, want het echte leven gebeurt buiten je telefoon. In de wereld om je heen. In het hier en nu.
Je kunt je denk ik wel voorstellen wat er gebeurt als je je leven steeds meer zo gaat leven. Waarbij je enkel nog geprikkeld wordt door plezier op je telefoon. Je verliest plezier in dagelijkse dingen, haalt minder energie uit vrienden en familie en krijgt zelfs afkickende verschijnselen als lichtontvlambaarheid, onrust en concentratieproblemen.
Concentratieproblemen
En dat brengt me bij het tweede belangrijke nadeel van social media, onze concentratieboog gaat kapot door social media. Ga maar eens bij jezelf na, heb jij ook moeite om lang aan het werk/leren te zijn zonder op je telefoon te zitten. Kan je maximaal 3 bladzijden van je boek lezen voordat je afgeleid raakt en naar je telefoon grijpt. Waarschijnlijk kan je zelf ook nog wel een situatie bedenken waarin je merkt dat je concentratie niet is wat het hoort te zijn en je constant dopamine spikes najaagt.
Dit wordt een groeiend probleem onder mensen. We zijn zo gewend aan Tiktok en Instagram waar we bijna elke seconde een nieuwe dopamine prikkel krijgen door weer te swipen naar het volgende bericht. Er blijft zo niks over van onze concentratieboog. Desastreus voor mensen die met school, werk of een hobby iets willen bereiken. Naast dat het ze minder vreugde geeft om hiermee bezig te gaan, raken ze ook nog eens heel snel afgeleid waardoor ze niet het harde werk erin kunnen stoppen dat het vereist.
Andere relevante artikelen:
Ongelukkig worden door vergelijking op social media
Waarom te veel schermtijd slecht is voor ons jongeren
